Việt Nam là quốc gia nằm trong vùng nội chí tuyến có khí hậu mang tính chất nhiệt đới nên nhận lượng ánh sáng mặt trời nhiều và có cường độ ánh sáng cao. Do đó, tia UV ở Việt Nam cũng cao không kém. Vậy tia UV là gì? Tác động của nó đối với sức khỏe làn da ra sao? Cùng Obagi tìm hiểu tường tận về mức độ ảnh hưởng của tia cực tím lên da để có thể tận dụng được lợi ích cũng như phòng tránh được tác hại từ tia UV nhé!
1. Tia UV là gì?
Tia UV (Ultraviolet) là bức xạ điện từ không nhìn thấy phát ra từ mặt trời. Chúng có bước sóng ngắn hơn ánh sáng nhìn thấy và không thể nhìn thấy bằng mắt thường. Tuy nhiên, loại tia này có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe của con người.
Hình 1. Tia UV (Ultraviolet) là bức xạ điện từ không nhìn thấy phát ra từ mặt trời
2. Các loại tia UV và nguồn gốc của chúng
Tia UV được chia thành ba loại chính dựa trên bước sóng:
UVA: Chiếm 95% lượng tia UV, có thể xuyên qua cửa sổ và kính, gây lão hóa da, nếp nhăn và nguy cơ ung thư da.
UVB: Mạnh hơn nhưng chiếm tỉ lệ nhỏ, gây cháy nắng và tổn thương da, không xuyên qua kính, có thể dẫn đến ung thư da.
UVC: Nguy hiểm nhất nhưng bị tầng ozone ngăn chặn, không ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe trừ khi tiếp xúc với nguồn nhân tạo như đèn diệt khuẩn.
3. Tác hại nghiêm trọng của tia UV đối với sức khỏe làn da
Tia UV gây nhiều tác hại nghiêm trọng đến sức khỏe làn da, bao gồm:
Lão hóa sớm: Tia UVA và UVB làm suy giảm collagen và elastin, gây ra nếp nhăn, da chảy xệ, và đốm nâu.
Cháy nắng: Tiếp xúc quá mức với tia UVB gây bỏng da, dẫn đến đỏ, rát và lột da.
Ung thư da: Cả UVA và UVB đều làm tổn thương DNA tế bào da, tăng nguy cơ mắc các loại ung thư như ung thư biểu mô tế bào đáy, tế bào vảy và u hắc tố.
Sạm da và đốm nâu: Tia UV kích thích sản xuất melanin, gây ra tình trạng da không đều màu, sạm da và tàn nhang.
Suy yếu hệ miễn dịch: Phơi nhiễm nhiều với tia UV có thể làm suy yếu khả năng bảo vệ của da, khiến da dễ bị nhiễm trùng và dị ứng.
Hình 3. Tia UV gây ra lão hóa da nếu không có những biện pháp chống nắng đầy đủ
4. Nên làm gì để bảo vệ da trước tác hại của tia UV?
Hãy cùng Obagi tìm hiểu những biện pháp hiệu quả để bảo vệ da trước tác động nguy hiểm của tia UV:
4.1 Sử dụng kem chống nắng
Việc thoa kem chống nắng mỗi ngày là cách đơn giản nhưng mang lại hiệu quả bảo vệ da tối ưu nhất. Các dòng kem chống nắng có SPF (Sun Protection Factor) như SPF từ 30 - 50 và PA thích hợp như PA+++, PA++++ hoặc cao hơn là lựa chọn hợp lý để bảo vệ làn da của bạn dưới tác hại của tia UV.
Hình 3. Sử dụng kem chống nắng để bảo vệ làn da khỏi tia UV
Kem chống nắng Obagi Sun Shield Matte Broad Spectrum SPF 50 giúp bảo vệ da khỏi tia UVB và UVA. Khi thoa sản phẩm trên da, nó sẽ tạo lớp nền mỏng nhẹ, không gây bít tắc lỗ chân lông, không gây mụn và đã được bác sĩ da liễu kiểm nghiệm. Các màng lọc vô cơ và hữu cơ được cải tiến với công nghệ đặc biệt sẽ giúp hấp thụ và tán xạ các tia UV có hại của mặt trời, cung cấp khả năng bảo vệ toàn diện tia UVA và UVB - còn được gọi là bảo vệ phổ rộng.
Loại da phù hợp: Mọi loại da.
Thành phần chính: Homosalate 10%, Octisalate 5%, Zinc Oxide 16.5%.
Giá: 1,350,0000 VND.
Hình 4. Kem chống nắng phổ rộng chống tia UVA UVB Obagi Sun Shield Matte Broad Spectrum SPF50
Kem chống nắng quang phổ rộng dạng kem lót Obagi Sun Shield Tint Broad Spectrum SPF 50 Warm cung cấp khả năng bảo vệ chống lại cả tia UVA và UVB cộng với khả năng chống tia hồng ngoại để giúp bảo vệ da khỏi tình trạng oxy hóa do nhiệt. Tông màu ấm của dòng kem chống nắng phổ rộng này rất lý tưởng cho làn da có tông màu vàng hoặc ô liu.
Loại da phù hợp: Da khô, da dầu, da hỗn hợp.
Thành phần chính: Homosalate 10%, Octisalate 5%, Titanium Dioxide 3.22%, Zinc Oxide 16.5%.
Với công thức kết hợp giữa vật lý và hóa học, sản phẩm không chỉ bảo vệ da khỏi tia UVA/UVB mà còn chống lại tia hồng ngoại (IR), tia HEV và ánh sáng xanh.
Giá: 1,200,0000 VND.
Hình 5. Obagi Sun Shield Tint Broad Spectrum SPF50 Warm
4.2 Đội mũ rộng vành
Một chiếc mũ có vành rộng ít nhất 2-3 inch xung quanh là lý tưởng để chống nắng. Mặt dưới tối màu, không phản chiếu đến vành mũ cũng có thể giúp giảm lượng tia UV chiếu vào mặt từ các bề mặt phản chiếu như nước.
4.3 Xây dựng chế độ ăn uống khoa học
Bạn nên bổ sung thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như vitamin C từ cam, dâu tây và vitamin E từ hạt hạnh nhân để ngăn ngừa tổn thương da.
5. Những câu hỏi thường gặp về tia UV
Sau đây, Obagi sẽ giải đáp những câu hỏi thường gặp nhất về tia UV để giúp bạn hiểu rõ hơn về loại tia này nhé!
5.1 Thời điểm nào tia UV đạt mức cao nhất?
Tia cực tím tập trung cường độ cao nhất là vào buổi trưa, khi mà mặt trời chiếu sáng trực tiếp và ở vị trí gần như vuông góc với mặt đất (khoảng từ 10 giờ sáng - 4 giờ chiều).
5.2 Chỉ số tia UV ở mức nào là có hại?
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), chỉ số UV dưới 2 là mức an toàn, từ 3-5 là mức vừa, có thể gây hại cho da và mắt nếu tiếp xúc lâu dưới ánh nắng, 6-7 mức cao, nguy cơ gây hại cho da và mắt gia tăng 8-10 rất cao, có nguy cơ tổn thương da và mắt nghiêm trọng và 11 trở lên cực kỳ cao và nguy hiểm.
5.3 Tia UV nào có mức độ nguy hiểm nhất?
Tia UV nguy hiểm nhất đối với con người là tia cực tím B (UVB).
5.4 Tia UV có khả năng phản xạ không?
Có, tia UV có khả năng phản xạ từ nhiều bề mặt khác nhau gồm bề mặt nước, bề mặt cát, bề mặt kim loại và gương, bề mặt thực vật.
5.5 Tia UV có xuất hiện vào mùa đông không?
Có. Tia UV vẫn xuất hiện vào mùa đông mặc dù cường độ của chúng thường thấp hơn so với mùa hè. Ngay cả trong những ngày nhiều mây hoặc lạnh giá, tia UV vẫn có thể xuyên qua mây và phản xạ từ bề mặt tuyết, nước hoặc cát.
5.6 Tia UV có lợi ích gì?
Tia UV mang lại một số lợi ích quan trọng cho sức khỏe bao gồm tổng hợp vitamin D, điều trị bệnh vảy nến và khử trùng,...
Hình 6. Lợi ích của tia UV
Hy vọng qua bài viết này, Obagi đã giúp bạn tìm hiểu tia UV là gì và tác hại nghiêm trọng của tia UV nếu tiếp xúc đủ lâu. Vì thế, việc sử dụng các biện pháp bảo vệ khi ra ngoài cho da là điều cần thiết để ngăn chặn các tình trạng không mong muốn xảy ra. Đừng quên truy cập vào blog của Obagi để khám phá thêm nhiều thông tin về những phương pháp chăm sóc da và làm đẹp khác.
Tư liệu tham khảo:
D’Orazio, J., Jarrett, S., Amaro-Ortiz, A., & Scott, T. (2013). UV radiation and the skin. International journal of molecular sciences, 14(6), 12222-12248.
Dupont, E., Gomez, J., & Bilodeau, D. (2013). Beyond UV radiation: a skin under challenge. International journal of cosmetic science, 35(3), 224-232.